Sun Ra And His Intergalactic Research Arkestra – Paradiso Amsterdam 1970

Sun Ra Arkestra - Paradiso 1970 (parool.nl)

Sun Ra Arkestra wandelend en spelend tussen het publiek in Paradiso 1970

Albumgegevens

Artiest Sun Ra And His Intergalactic Research Arkestra
Album Paradiso Amsterdam 1970
Jaar van uitgave 2023

Beoordeling

Inleiding

Op 26 november 2023 las ik een recensie van dit album in de Volkskrant waarin alle buzz-woorden voorbij kwamen die het album moesten aanprijzen: alleen in de titel al ‘legendarisch’ en ‘subliem’. Mijn interesse was gewekt.

Omdat het album niet leverbaar is via streaming diensten, heb ik het album dan ook besteld via het Nederlands Jazz Archief, verantwoordelijk voor de uitgave, en heb deze op 5 december 2023 ontvangen. Ik heb er sindsdien veel naar geluisterd en, eerlijk is eerlijk, de recensie die de aanleiding was voor deze aanschaf overdreef niet.

Sun Ra - Paradiso 1970 (flickr.com)

Sun Ra – Paradiso 1970

Sun Ra

Sun Ra werd geboren als Herman Poole Blount op 22 mei 1914. Volgens eigen zeggen doorleefde hij in zijn 22e of 23e levensjaar een levens veranderende ervaring.

My whole body changed into something else. I could see through myself. And I went up… I wasn’t in human form… I landed on a planet that I identified as Saturn… they teleported me and I was down on [a] stage with them. They wanted to talk with me. They had one little antenna on each ear. A little antenna over each eye. They talked to me. They told me to stop [attending college] because there was going to be great trouble in schools… the world was going into complete chaos… I would speak [through music], and the world would listen. That’s what they told me.

© wikipedia.org

In 1952 zou hij zijn naam officieel laten veranderen in Le Sony’r Ra. In 1957 zou Sun Ra debuteren met het album Jazz By Sun Ra. Het zou het begin betekenen van een van de meest uitgebreide discografieën ter wereld. Veel van de uitgaven werden uitgebracht via zijn eigen label El Saturn Records. Sun Ra experimenteerde regelmatig en zijn muziek liep uiteen van bebop naar freejazz en van big band tot funk. Sun Ra zelf had het liever over ‘cosmic jazz’ of ‘phre music’. Waar het feitelijk op neerkomt is dat de muziek van Sun Ra en zijn altijd evoluerende Arkestra een genre op zichzelf was.

Sun Ra overleed op 30 mei 1993.

Sun Ra And His Intergalactic Research Arkestra - Paradiso Amsterdam 1970 (jazzarchief.nl)

Sun Ra And His Intergalactic Research Arkestra – Paradiso Amsterdam 1970

Recensie

Op 18 november 1970 streek Sun Ra met zijn orkest neer in het Amsterdamse Paradiso. Destijds organiseerde jazzmuzikant Hans Dulfer regelmatig jazz avonden in de Amsterdamse zaal en zat achter Sun Ra aan. Het lukte, Sun Ra kwam, zag en overwon. Het publiek wist niet wat het meemaakte, zowel muzikaal als visueel. Een soort totaaltheater met Sun Ra en zijn uit 20 musici bestaande Intergalactic Research Arkestra.

Het concert werd opgenomen voor uitzending op de NOS-radio (zoals de recensie in het NRC Handelblad vermeldt). Lange tijd werden de opnamen als verloren beschouwd, maar werden onlangs teruggevonden, hersteld en gemastered voor deze uitgave.

En de uitgave is inderdaad indrukwekkend. Het geluid is prima en de sfeer van de avond wordt goed gevangen. De groep laveert probleemloos van genre naar genre en improviseert er lustig op los, wat ook resulteert in nieuwe muziek, zoals het prachtige Paradiso Improviso #1. Het eerste deel van de opnamen is experimenteler van aard en evolueert langzaam naar wat meer herkenbare ritmiek en structuur, zoals op het opzwepende Walking On The Moon en Watusa. Het afsluitende Paradiso Outro toont vervolgens Sun Ra en zijn Arkestra nog eenmaal in al zijn uniciteit en eigenheid.

Kortom: een goede tip van de Volkskrant. Ik ben er blij mee!

Recensies

Leuk om te lezen dat de originele recensies in het begeleidende boekje zijn opgenomen. Ik heb deze via delpher ook weten te bemachtigen. Ze zijn hieronder in te zien.

Klik op één van de recensies om deze te vergroten.

Ter afsluiting

Heb jij de opnamen al gehoord? Wat vond je ervan? Laat het weten!

Complimenten/opmerkingen? Graag!